تبلیغات
ثقلین - تثبیت به روش مباحثه (1)

تثبیت به روش مباحثه

اگر تا به حال به حفظ قرآن پرداخته باشید ، حتما متوجه شده اید که پس از مدتی ، خستگی و دلزدگی امری طبیعی است.مثلا با خود قرار می گذارید که یک صفحه را مرور کنید ولی مدتی پس از شروع ، انگیزه شما کم می شود و احساس می کنید خسته شده اید!

البته در امور معنوی،اینکه انسان گاهی حال خوش دارد و آماده ی انجام مستحبات و کارهای مختلفی است و گاهی بالعکس،امری طبیعی است که اصطلاحا "اقبال و ادبار دل" نامیده می شود1.

اما باید بدانیم که از از ابزار های کارآمد شیطان، تلقین های منفی است ولی باید با آن مبارزه کرد.

یکی از روش های کارگشا روش " مباحثه " است. این روش مزیّت های دیگری همچون :

  •                 بالا بردن سرعت در مرور

  •                 ایجاد تمرکز در حین خواندن

  •                 ایجاد انگیزه و اشتیاق

  •                ایجاد رقابت سالم

  •            و همچنین رفع ایراد های اعرابی و لغوی

·                                        و ...

را دارد.

مباحثه چیست؟

از دوران قدیم در حوزه های علمیه، طلاب گروه های چند نفره تشکیل می دادند ودروس هر روز را برای یکدیگر تدریس می کردند. این روش از لحاظ اینکه مطلب را در ذهن تثبیت می کند، یکی از مدرن ترین و پربازده ترین روش هاست.چنانکه در بعضی مراکز علمی مانند دانشگاه ها و دبیرستان ها این روش به کار گرفته می شود. حتی دبیرستانی برای درس هندسه، روش مباحثه را قرار داده که تأثیرات چشمگیری در روند آموزش آنجا داشته است.

مباحثه در حفظ قرآن چگونه است؟

حافظ قرآن با با بهره گیری از این روش می تواند تحولی در حفظ خود ایجاد کند. در مباحثه یک نفر از محل مورد نظر، شروع به قرائت می کند و نفر مقابل ، از روی قرآن حفظ او را کنترل می کند و سپس نفر دوم به همین شکل. حال باید به نکات زیر دقت داشته باشیم:

1- تعداد افراد.

بهترین تعداد در مباحثه جهت مرور محفوظات 2 نفر است که البته در شرایطی می توان این تعداد را افزایش داد.

2- سهم هر نفر

مقدار آیاتی که هر نفر میخواند و سپس نفر مقابل ادامه می دهد به چند شکل می تواند باشد:

  •          یک آیه ای : یعنی نفر اول ، یک آیه از حفظ می خواند و نفر دوم از روی قرآن کنترل میکند و سپس نفر دوم ، آیه ی دوم را می خواند و نفر اول کنترل می کند تا به آخر... .

اشکال یک آیه ای این است که ترتیب آیات در ذهن به خوبی شکل نمی گیرد و حافظ در انتقال آیات مشکل پیدا می کند.

  •          صفحه ای : بدین گونه که نفر اول صفحه اول را شروع به خواندن می کند و شخص مقابل از روی قرآن بر حفظ او نظارت می کند. سپس نفر بعد صفحه دوم را می خواند ... تا آخر.

حال ایرادی که در این روش پیش می آید انتقال صفحه به صفحه بعد است. یعنی حافظ در جاهایی که می خواهد صفحه ای را تمام کند وصفحه بعد را شروع کند احتمالا به مشکل بر بخورد!

  •          چند صفحه ای: در این روش هر نفر به جای یک صفحه ، دو یا چند صفحه می خواند.
    1- امیرالمومنین در این رابطه می فرماید: برای قلب انسان،اقبالی است و ادباری (یعنی گاهی پرنشاط است و گاهی بی نشاط).پس هنگامی که نشاط دارد آن را به انجام مستحبات وادار و هنگامی که بی شاط است به انجام واجبات قناعت کن.(نهج البلاغه،حکمت 312)